Terug naar onderwerpen


Lichaam ter beschikking van medische wetenschap

Mijn vrouw en ik overwegen na ons overlijden ons lichaam ter beschikking van de wetenschap te stellen. Wij hebben een begrafenisverzekering en onze vraag is, of wij, of erfgenamen de op de polis vermelde bedragen dan ook uitgekeerd krijgen of dat er niets wordt uitgekeerd omdat er geen begrafenis volgt. Hebben wij voldoende aan een met de hand geschreven verklaring, of dient dit door een notaris geregistreerd te worden?

De uitkering van de begrafenisverzekering wordt alleen gedaan indien u bent overleden. Het is ook een soort levensverzekering. Meestal staat in de begrafenisverzekering aangegeven welk bedrag er na overlijden wordt uitgekeerd en waarmee in principe de begrafenis of crematiekosten moeten worden betaald. Echter indien uw lichaam geheel aan de medische wetenschap wordt beschikbaar gesteld, dan is het mogelijk dat er helemaal geen uitvaartkosten zijn gemaakt. Dan is het 'gewoon' een levensverzekeringsuitkering aan nabestaanden. Wellicht kunnen daaraan ook nog fiscale aspecten kleven. Overigens is het niet heel simpel om uw gehele lichaam ter beschikking te stellen van de medische wetenschap. Het is ook maar de vraag of ze uw lichaam wel willen hebben. Wie zijn lichaam ter beschikking stelt van de wetenschap, schenkt dit na overlijden aan een anatomisch instituut van een universiteit. Het lichaam wordt dan gebruikt voor medisch-wetenschappelijk onderwijs en onderzoek. De schenking van een lichaam aan de wetenschap is geregeld in de Wet op de lijkbezorging. Deze wet geeft drie mogelijkheden als  eindbestemming van een stoffelijk overschot: het lichaam wordt begraven, of het lichaam wordt gecremeerd, of het lichaam wordt ter beschikking gesteld van de wetenschap. In het laatste geval houdt de eindbestemming in dat het anatomisch instituut de volledige zeggenschap krijgt over het lichaam. Het wordt niet meer aan de familie teruggegeven en er is geen begrafenis of crematie. Wel wordt het ontlede lichaam na het gebruik voor onderwijs en onderzoek uiteindelijk - soms jaren later - gecremeerd. Wie zijn lichaam na overlijden ter beschikking wil stellen van de wetenschap, moet contact opnemen met een anatomisch instituut van een medische faculteit van een universiteit. Deze instituten geven informatie over de gang van zaken vóór en na overlijden. Zij zullen u onder meer vragen een codicil te maken. Dit is een eigenhandig geschreven verklaring - ondertekend en met datum - waarin staat dat u uw lichaam ter beschikking wilt stellen van de wetenschap. Dit codicil wordt bewaard op het anatomisch instituut. U en uw huisarts krijgen een kopie. Het is meestal niet mogelijk om na overlijden eerst organen en weefsels voor transplantatie te laten uitnemen en vervolgens het lichaam ter beschikking te stellen van de wetenschap. Het kan ook zijn dat medische faculteiten voorrang geven aan orgaandonatie dan aan ontleding waardoor de rest van het lichaam toch moet worden begraven of gecremeerd. Ook eventuele sectie maakt het stoffelijk overschot ongeschikt voor terbeschikkingstelling van de wetenschap, evenals een dodelijk ongeval met ernstige verminkingen. Er zitten heel veel kanten aan deze kwestie. Indien u daarover meer wil weten dan verwijzen wij u naar www.donorvoorlichting.nl op internet of naar informatienummer 0348 437652.